Wszystko co musisz wiedzieć o płytach wiórowych

Płyty wiórowe należą do najczęściej stosowanych materiałów drewnopochodnych w przemyśle meblarskim i budowlanym. Dzięki stosunkowo niskiej cenie, dobrej dostępności oraz szerokim możliwościom zastosowań stanowią one popularną alternatywę dla litego drewna. W niniejszym artykule omówiono budowę płyt wiórowych, ich główne zastosowania oraz metody obróbki.

Budowa płyt wiórowych

Płyta wiórowa jest materiałem drewnopochodnym wytwarzanym z rozdrobnionego drewna w postaci wiórów, zrębków lub trocin, które są łączone za pomocą lepiszcza – najczęściej żywic syntetycznych (np. mocznikowo-formaldehydowych). Proces produkcji polega na wymieszaniu wiórów z klejem, uformowaniu maty oraz sprasowaniu jej pod wysokim ciśnieniem i w podwyższonej temperaturze.

Typowa płyta wiórowa ma budowę trójwarstwową:

• warstwy zewnętrzne – wykonane z drobniejszych wiórów, zapewniają gładką powierzchnię,
• warstwa środkowa – z grubszych wiórów, odpowiada za wytrzymałość i sztywność płyty.

W zależności od przeznaczenia płyty wiórowe mogą różnić się gęstością, grubością oraz odpornością na wilgoć. Na rynku dostępne są m.in. płyty surowe, laminowane oraz płyty o podwyższonej odporności na działanie wody.

Zastosowanie płyt wiórowych

Płyty wiórowe znajdują bardzo szerokie zastosowanie, szczególnie w branży meblarskiej i wykończeniowej. Najczęściej wykorzystuje się je do:

• produkcji mebli (szaf, biurek, stołów, półek),
• wykonywania elementów zabudowy wnętrz,
• produkcji blatów roboczych (po odpowiednim zabezpieczeniu powierzchni),
• budowy ścian działowych oraz elementów konstrukcyjnych o niewielkim obciążeniu.

Dzięki możliwości pokrywania płyt okleinami, laminatami lub fornirem, można uzyskać estetyczny wygląd imitujący drewno naturalne, kamień lub inne materiały dekoracyjne.

Obróbka płyt wiórowych

Obróbka płyt wiórowych jest stosunkowo prosta, jednak wymaga użycia odpowiednich narzędzi oraz zachowania ostrożności. Do podstawowych metod obróbki należą:

• cięcie – wykonywane za pomocą pił tarczowych lub formatowych; ważne jest stosowanie ostrych narzędzi, aby zapobiec wykruszaniu krawędzi,
• wiercenie – otwory wykonuje się wiertłami do drewna, często z użyciem ograniczników głębokości,
• frezowanie – stosowane głównie do kształtowania krawędzi oraz wykonywania rowków,
• okleinowanie – zabezpiecza i wzmacnia krawędzie płyty, poprawiając jej estetykę i trwałość.

Podczas obróbki należy pamiętać o ochronie zdrowia, ponieważ pył powstający przy cięciu i szlifowaniu płyt wiórowych może być szkodliwy. Zaleca się stosowanie masek ochronnych oraz systemów odciągu pyłu.

Wady i zalety płyt wiórowych

Zalety płyt wiórowych

Do najważniejszych zalet płyt wiórowych należą:

• niska cena w porównaniu z drewnem litym oraz innymi materiałami drewnopochodnymi,
• dobra dostępność i szeroki wybór formatów oraz grubości,
• łatwość obróbki przy użyciu standardowych narzędzi stolarskich,
• możliwość estetycznego wykończenia poprzez laminowanie, fornirowanie lub okleinowanie,
• stabilność wymiarowa, mniejsza podatność na paczenie się niż drewno lite.

Wady płyt wiórowych

Pomimo licznych zalet płyty wiórowe mają również pewne ograniczenia:

• niska odporność na wilgoć (w przypadku płyt standardowych), co może prowadzić do pęcznienia i uszkodzeń,
• mniejsza wytrzymałość mechaniczna w porównaniu z płytami MDF lub sklejką,
• słabsze trzymanie wkrętów, zwłaszcza przy wielokrotnym montażu i demontażu,
• wrażliwość krawędzi na uszkodzenia, wymagająca ich zabezpieczania okleiną,
• emisja formaldehydu z niektórych rodzajów płyt, co wymaga stosowania materiałów o odpowiednich klasach emisji.

Podsumowanie

Płyty wiórowe są uniwersalnym i ekonomicznym materiałem drewnopochodnym, który odgrywa istotną rolę w nowoczesnym budownictwie i meblarstwie. Ich budowa zapewnia odpowiednią wytrzymałość, a szerokie możliwości wykończenia i obróbki sprawiają, że mogą być stosowane w wielu różnych projektach. Pomimo pewnych ograniczeń, takich jak wrażliwość na wilgoć, płyty wiórowe pozostają jednym z podstawowych materiałów wykorzystywanych we współczesnej produkcji mebli.